سرسیلندر و سوپاپ های موتورسیکلت [ صفر تا 100 + قیمت قطعات ]

سرسیلندر و سوپاپ های موتورسیکلت ] صفر تا 100 + قیمت قطعات+ اموزش تصویری

آنچه در این مطلب می خوانید:

4.9/5 - (54 امتیاز)

با سلام خدمت کاربران عزیز سایت موتورسل در این آموزش قرار است راجع به سرسیلندر و سوپاپ های موتور سیکلت صحبت کنیم و قطعات و اجزا و قطعات سرسیلندر را باز کرده و هرکدام را تک تک توضیح دهیم.

سرسیلندر چیست و چه کاری انجام میدهد؟

سرسیلندر موتور سیکلت قطعه ای است که بر روی سیلندر موتور سیکلت قرار می گیرد و بین سیلندر و سرسیلندر در فضایی ایجاد می شود که در آن فضا انفجار رخ می دهد و توسط این انفجار نیرو به پیستون و از حرکت پیستون نیرو به شاتون و میل لنگ موتور سیکلت و بعد از میل لنگ به دیسک کلاچ و در مرحله بعدی توسط دیسک کلاچ نیرو به چرخ دنده ها و گیربکس موتورسیکلت می رسد و در نهایت از خورشیدی و چرخ دنده خروجی موتور سیکلت نیرو توسط زنجیر به چرخ عقب موتور سیکلت خواهد رسید و این فرایند باعث خواهد شد که موتوسیکلت حرکت کند.

برای مشاهده قیمت انواع رینگ پیستون و سیلندر به پایین صفحه مراجعه کنید.👇

عکس سرسیلندر موتورسیکلت + قیمت سر سیلندر

پس بین سیلندر و سرسیلندر انفجار رخ خواهد داد و انفجار آن هم به این صورت است که هوا و بنزین به وسیله کاربراتور از سمت دریچه هوا به داخل این محفظه کشیده خواهد شد و این هوا و بنزین زمانی که پیستون به سمت بالا حرکت میکند فشرده خواهد شد، و زمانیکه این فشردگی به بیشترین حد خود رسید ، توسط شمع موتور سیکلت جرقه ای در این محفظه زده خواهد شد و این جرقه باعث انفجار می شود و این انفجار انرژی تولید می‌کند که پیستون موتور سیکلت را حرکت می‌دهد.

در سر سیلندر قطعاتی مانند : سوپاپ، فنرهای سوپاپ، گیت یا راهنمای سوپاپ و کاسه نمد سوپاپ قرار می گیرند، که ما در این مقاله تمام این قطعات را بررسی کرده و تمام نکات ریز آن را بیان می‌کنیم پس با موتور سل همراه باشید …

عکس داخل سرسیلندر موتورسیکلت وسوپاپ ها

نحوه باز کردن سوپاپ‌های موتورسیکلت از روی سر سیلندر:

برای باز کردن سوپاپ‌های از روی سرسیلندر بهتر است آن را با گیره محکم کنیم و به هیچ عنوان کف سرسیلندر را با گیره نگیریم و بهترین جایی که بهتر است توسط گیره محکم کنیم جایی است که هیچ واشر و یا در پوشی قرار نمی گیرد.

جایی که به تنه موتور سیکلت متصل می شود را می توانیم توسط گیره محکم کنیم.

برای باز کردن سوپاپ ها بهتر از از آچار فنر سوپاپ استفاده کنیم،این آچار، آچار مخصوصی است که به منظور این کار طراحی شده است، اما روش های دیگری هم وجود دارد به این صورت که می آیند از آچار بکس و چکش استفاده می‌کنند و توسط ضربه، سوپاپ ها را باز می کنند این روش روش خوبی نمی تواند باشد چون احتمال کج شدن سوپاپ ها در زمان ضربه زدن به وسیله چکش وجود دارد پس بهتر است که از آچار فنر سوپاپ استفاده کنیم.

آچار سوپاپ ،قیمت آچار فنر جمع کن سوپاپ

انواع سوپاپ ها در سرسیلندر موتور سیکلت:

در موتور سیکلت و موتورهای احتراقی سوپاپ داریم یکی سوپاپ دود و دیگری سوپاپ هوا و سوخت

سوپاپ دود: سوپاپی است که سمت اگزوز قرار می گیرد و باعث می شود که دود هایی که از انفجار به وجود آمده است به سمت بیرون موتور سیکلت توسط اگزوز موتور خارج کنند.

قیمت ابزار آلات پر کاربرد

     

سوپاپ هوا یا بنزین: از این سوپاپ بنزین و هوا وارد سرسیلندر می شود و این سوپاپ در جهت کاربراتور قرار دارد.

برای بازکردن سوپاپها می آییم فنرهای هر کدام از آنها را توسط آچار فنر سوپاپ فشرده میکنیم و خار ها و پین های سوپاپ را بیرون می آوریم.

عکس و قیمت سوپاپ ها و خارهای سوپاپ وفنرهای سوپاپ و کاسه نمد سوپاپ و پولکی سوپاپ وگیت سوپاپ

نحوه استفاده از آچار فنر سوپاپ برای بیرون آوردن سوپاپ ها از جای خود روی سرسیلندر :

حواستان باشد که آچار سوپاپ را به شکل صحیح استفاده نمایید و قسمتی که دایره ای شکل است و حفره خالی دارد باید روی پولکی یا نگهدارنده خارهای سوپاپ ها قرار بگیرد و قسمت دیگر روی بشقابک سوپاپ قرار گیرد با سفت کردن پیچ آچار فنر سوپاپ پولکی سوپاپ به سمت پایین حرکت می کند و فشرده می شود در این حالت ما می‌توانیم خارهای سوپاپ را بیرون بکشیم و برای بیرون کشیدن آنها بهتر است از یک پیچ گوشتی که خاصیت آهنربایی دارد استفاده کنیم و آن ها را بیرون بیاوریم.

آموزش تصویری نحوه استفاده از آچار فنر سوپاپ

خارهای سوپاپ:

هر سوپاپ معمولاً دو عدد خار دارد که به صورت نیمه حلقه یا نیم دایره هستند.

بعد از بیرون کشیدن خار ها پیچ آچار فنر سوپاپ را شل می‌کنیم و فنر به حالت اولیه خود برمیگردد و می‌توانیم قطعات سوپاپ را بیرون می آوریم.

 قطعه اولی که دایره ای شکل است خارهای سوپاپ داخل آن قرار می‌گرفت پولکی سوپاپ یا نگهدارنده خارهای سوپاپ نام دارد.

فنرهای سوپاپ موتور سیکلت:

هر سوپاپ ۲ عدد فنر دارد، یک فنر بزرگ و یک فنر کوچک که فنر کوچیک داخل فنر بزرگ قرار می‌گیرد.

 فنر ها را بیرون می آوریم و حال سوپاپ‌ها را هم می‌توانیم با فشار اندک بیرون بکشیم.

عکس کاسه نمد سوپاپ موتورسیکلت و خار های سوپاپ

اجزای سوپاپ در سرسیلندر موتورسیکلت:

ساق سوپاپ و بشقابک سوپاپ چیست؟

به قسمت استوانه ای شکل و باریک سوپاپ ساق سوپاپ می گویند و قسمت پهن و دایره ای شکل پایین سوپاپ را بشقابک سوپاپ میگویند.

عکس ساق سوپاپ و بشقابک سوپاپ

ساق سوپاپ درون چه چیزی حرکت میکند؟

ساق سوپاپ داخل قطعه ای به نام گیت یا گاید حرکت می کند.

گیت سوپاپ یا گاید سوپاپ چیست؟

گیت یا گاید همان راهنمای سوپاپ است که ساق سوپاپ در زمان باز و بسته شدن درون آن حرکت رفت و برگشتی انجام می دهد.

عکس و قیمت گیت و گاید یا راهنمای سوپاپ

وظیفه گیت یا گاید سوپاپ چیست؟

وظیفه گیت این است که اجازه ندهد سوپاپ لقی جانبی داشته باشد و فقط حرکت رفت و برگشتی داشته باشد و سوپاپ به هیچ عنوان نباید حرکت عرضی و جانبی داشته باشد.

کاسه نمد سوپاپ:

 بالای قسمت گیت که از بالای سر سیلندر بیرون آمده است قطعه ای به نام کاسه نمد سوپاپ یا لاستیک گیت قرار می گیرد.

وظیفه کاسه نمد سوپاپ یا لاستیک گیت چیست؟

وظیفه کاسه نمد سوپاپ جلوگیری از نفوذ روغن بالای سرسیلندر به داخل گیت یا گاید می باشد و از روغن سوزی درون محفظه انفجار جلوگیری می‌کند.

بشقابک سوپاپ کجای سرسیلندر قرار می‌گیرد؟

بشقابک سوپاپ در قسمت سیت یا نشیمنگاه سوپاپ قرار می گیرد و هنگامی که سوپاپ روی آن قرار می گیرد نباید درز و یا راه نفوذی به آن قسمت وجود داشته باشد و باید دقیق در آن قسمت چفت شده باشد.

درون سرسیلندر و نحوه قرارگیری سوپاپ ها در سرسیلندر
عکس سرسیلندر موتورسیکلت

تفاوت فنر ها و خارهای سوپاپ هوا و دود:

این فنرها و خارها هیچ تفاوتی با هم ندارند ولی بهتر است فنری را که باز کرده ایم در همان قسمت و بخش کار بگذاریم.

تفاوت سوپاپ هوا و بنزین با سوپاپ دود:

بشقابک سوپاپ هوا بزرگتر از بشقابک سوپاپ دود است علت بزرگتر بودن سوپاپ هوا یا بنزین این است که سوخت و هوا راحت تر و بیشتر وارد موتور شود.

دلیل کوچکتر بودن بشقابک سوپاپ دود:

 بشقابک سوپاپ دود را کوچک تر در نظر گرفته اند که گرمای کمتری را به خودش جذب کند و کمتر گرم شود تا از سوختن بشقابک سوپاپ جلوگیری شود

واشرهای سوپاپ و فنرهای سوپاپ:

زیر فنرهای سوپاپ واشر های فولادی تخت قرار می گیرند واشر کوچک مربوط به فنر کوچیک و واشر بزرگ‌تر مربوط به فنر بزرگتر می باشد که زیر فنرهای سوپاپ قرار می گیرند .

عکس واشرهای فولادی فنرهای سوپاپ

وظیفه واشرهای فولادی سوپاپ چیست؟

 کار واشرهای فولادی این است که تکیه گاه فنرهای سوپاپ می باشد و اجازه نمی‌دهد که فنرها مستقیم با سیلندر در تماس باشند چون جنس فنر ها از فولاد و جنس سرسیلندر از آلومینیوم است، و در صورتی که فنرها مستقیم با آنها در تماس باشد امکان خوردگی روی سر سیلندر وجود دارد و جای فنرها روی سرسیلندر می‌افتد.

اگر واشرهای سوپاپ را قرار ندهیم چه اتفاقی می افتد؟

اگر این واشر ها را قرار ندهید سوپاپها باز می مانند و کاملاً بسته نمی شوند و باعث کج شدن  و سوختن سوپاپ ها می شود.

این‌ها قطعاتی بود که روی سرسیلندر قرار می گیرند در مرحله بعدی برای بستن این قطعات روی سرسیلندر به روش زیر عمل می کنیم.

نحوه بستن سوپاپ ها روی سرسیلندر:

سرسیلندر را کامل توسط بنزین یا مواد پاک‌کننده دیگر می شویم و تمام چربی و رسوبات آن را میگیریم و قطعات دیگر مانند سوپاپ ها و فنرهای سوپاپ را روی آن توسط آچار فنر سوپاپ جا می‌زنیم.

آب بندی سوپاپ های موتور سیکلت:

اگر میخواهیم سوپاپ های جدید و یا نو به جای سوپاپ های قبلی ببندیم باید سوپاپ ها را آب بندی کنیم به صورتی که وقتی سوپاپ در حالت بسته است نباید هیچ هوایی از آن خارج شود.

 برای آب بندی سوپاپ ها می ‌توانید سر‌سیلندر و سوپاپ های جدید را به تراشکاری برده تا تراشکار خیلی دقیق آنها را آب بندی شده تحویل شما بدهد.

البته شما خودتان هم می‌توانید سوپاپها را به وسیله روغن سنباده و آچار لاستیک سوپاپ این کار را انجام دهید ولی برای اینکه چیز بهتر و خوبتری در بیاید بهتر است آن را به تراشکار بسپارید.

عکس محل قرار گیری گیت یاگاید سوپاپ روی سرسیلندر موتورسیکلت

نکاتی که قبل از جا زدن سوپاپ ها باید بررسی شوند چه چیزهایی هستند؟

۱- خلاصی ساق سوپاپ در گیت سوپاپ

نکته اول خلاصی ساق سوپاپ در گیت یا گاید سوپاپ می‌باشد و خلاصی آن را به این صورت اندازه می‌گیرند که سوپاپ را جا می زنند و با دست لقی جانبی سوپاپ را اندازه می گیرند، این لقی کم و ناچیز است ولی برای آن که عدد آن دقیق به دست بیاید باید از ساعت اندیکاتور استفاده کنید

میزان خلاصی سوپاپ ها در گیت سوپاپ چقدر است؟

مقدار خلاصی سوپاپ دود:

 میزان خلاصی برای سوپاپ دود به اندازه سه صدم و حداکثر پنج صدم میلیمتر می باشد و اگر این خلاصی بیشتر از این مقدار بود در این صورت گیت یا گاید و یا راهنمای سوپاپ خراب است و بیش از حد ساییده شده است و نیاز است که گیت تعویض شود.

مقدار خلاصی سوپاپ هوا یا بنزین:

خلاصی سوپاپ هوا و یا بنزین از سوپاپ دود کمتر است و مقدار این لقی باید به اندازه یک صدم تا سه صدم میلیمتر باشد، اگر بیشتر از این اندازه بود گیت یا گاید سوپاپ باید تعویض شود.

نحوه تست تجربی خلاصی سوپاپ در گاید سوپاپ:

سوپاپ را در گاید سوپاپ قرار می‌دهند و با یک انگشت دست انتهای گاید را می بندند و بشقابک سوپاپ را می گیرند و سوپاپ را با سرعت و یکدفعه بیرون می کشند اگر صدایی تق مانند تولید کرد میگویند ساق سوپاپ در گیت یا گاید آب بند می باشد و نیازی به آب بندی و تعویض گاید نیست.

این تست به صورت تجربی است و برای اینکه دقیق تر تشخیص بدهید از ابزار اختصاصی ساعت اندیکاتور استفاده نمایید.

تصویر و قیمت سوپاپ ها و پولکی سوپاپ های موتورسیکلت

۲- اندازه استاندارد قطر سوپاپ

چیز دیگری که باید اندازه گیری کرد میزان قطر ساق سوپاپ می باشد که برای این کار از ابزار دقیق و میکرومتر استفاده می کنیم .

اندازه استاندارد قطر ساق سوپاپ هوا:

ساق سوپاپ نباید ساییدگی بیش از حد داشته باشد و این اندازه برای ساق سوپاپ هوا ۵.۴۵ صدم میلیمتر و حداقل این اندازه ۵.۴۲ صدم میلیمتر می باشد و اگر کمتر از این بود این سوپاپ باید تعویض شود.

اندازه قطر ساق سوپاپ دود

اندازه قطر سوپاپ دود ۵.۴۳ میلیمتر می باشد و حداقل آن ۵.۴۰ میلیمتر می باشد اگر از این مقدار کمتر بود باید این سوپاپ تعویض شود.

۳- میزان تابدیدگی کف سر سیلندر

مطلب دیگری که باید اندازه گیری شود میزان تابدیدگی کف سر سیلندر می باشد و کف سر سیلندر به هیچ عنوان نباید تاب داشته باشد و تمامی قسمتهای کف سر سیلندر باید در یک راستا و یک اندازه باشند.

برای تشخیص میزان تاب کف سرسیلندر از خط کش فلزی و فیلر  استفاده می‌کنیم .

آچار فیلر چیست؟

آچار فیلر تیغه های فولادی با ضخامت و مشخصات تعیین شده می باشند.

فیلر هایی که معمولاً در بازار می باشند به صورت پنج صدم، پنج صدم با هم اختلاف دارند مثلاً از فیلر پنج صدم داریم و بعد ۱۰ صدم و همینجور ۱۵ صدم الی آخر …

عکس و قیمت آچار فیلر

برای تشخیص تاب دیدگی کف سرسیلندر از خط کش و فیلر استفاده می‌کنیم .

فیلر ۵ صدم را در بین دسته فیلرها انتخاب می کنیم و خط کش را از کناره روی سرسیلندر قرار داده و با فیلر کنار خط کش می کشیم به این صورت که سعی می کنیم فیل را زیر خط کش جا کنیم در این حالت نباید فیلر بین خط کش و سرسیلندر برود. یعنی نباید درزی بین خط کش و سرسیلندر وجود داشته باشد همینجور خط کش را تمامی نقاط کف سر سیلندر قرار داده و با فیلر تست میکنیم و بهتر است از ۶ نقطه بالا وسط پایین در دو جهت سرسیلندر تست کنیم و نباید تیغه فیلر زیر خط کش برود و اگر کف سر سیلندر تاب داشت بهتر است آن را به تراشکاری ببریم تا آن را تاب گیری کنند.

البته اگر فقط به همین اندازه پنج صدم تاب داشته باشد به صورتی که فیلر ۱۰ صدم زیر خط کش نرود این مقدار تابدیدگی می‌تواند به وسیله واشر سرسیلندر جبران شود، ولی اگر از ۱۰ صدم میلی متر بیشتر تاب داشت باید سرسیلندر را به تراشکاری برد و تاب گیری نمود.

این اعداد و درصد هایی که گفتیم می‌تواند برای موتورسیکلت های مختلف متفاوت باشد و برای یافتن آنها می‌توانیم به کاتالوگ فنی موتور سیکلت مراجعه کنیم. این اعدادی که اینجا بیان کردیم برای موتور سیکلت های سی جی و یا هندا ۱۲۵ می باشند.

واشر سر سیلندر در چه صورتی می سوزد؟

نکته قابل توجه: کف سرسیلندر اگر بیش از حد تاب داشته باشد و ما آن را روی موتور سیکلت ببندیم باعث می‌شود واشر سرسیلندر سوخته شود و دوباره کاری شود و دوباره باید سرسیلندر را باز کرده و آن را به تراشکاری ببریم، پس بهتر است همان اول آن را اندازه گیری کنیم و اگر تاب داشت آن را به کف تراشی ببریم.

حال وقتی تمام نکات بالا را رعایت کردیم و بررسی نمودیم و آنها را رفع کردیم قطعات را روی سرسیلندر سوار می کنیم.

مراحل بستن قطعات روی سرسیلندر موتور سیکلت:

اولین قطعه ای که باید قرار گیرد گیت یا راهنمای سوپاپ می باشد بهتر است توسط تراشکار قرار گیرد و در قسمت بالای گیت لاستیک گیت یا کاسه نمد سوپاپ قرار می گیرد .

بهتر است هنگامی که سوپاپ را تعویض می کنید از کاسه نمد یا لاستیک گیت نواستفاده کنیم و برای جا زدن کاسه نمد سوپاپ کافی است یک مقدار آن را فشار دهیم تا در جای خود قرار بگیرد، ولی فقط دقت کنید که زیاد به آن فشار نیاورید که فنر بالای کاسه نمد خراب نشود.

در زمانی که کاسه نمد کم داشتید یا نداشتید می توانید برای سوپاپ دود کاسه نمد نگذارید چون احتمال روغن سوزی از این قسمت کمتر می باشد ولی بهتر است که برای هر دو قسمت کاسه نمد نو بگذارید.

در مرحله دوم واشرهای تخت فولادی فنر سوپاپ را در جای خود قرار می دهیم که این واشرها زیر فنر قرار می گرفتند و باعث می شدند که فنر روی سرسیلندر  خوردگی ایجاد نکند.

هر چهار عدد واشر یعنی واشرهای فنر های بزرگ و واشر های فنر های کوچیک راجا میزنیم.

اندازه استاندارد طول فنرهای سوپاپ:

فنرهای سوپاپ در اثر کار کردن و به مرور زمان طول آنها کمتر می‌شود و طول آزاد آنها باید اندازه گیری شود و از یک مقدار و حدی نباید کمتر شود و برای اندازه گیری طول آزاد فنر از ابزار دقیق مانند میلیمتر استفاده می نماییم و طول آزاد فنر برای فنر بزرگ و یا فنر خارجی به اندازه ۴۱ میلیمتر می باشد و حداقل مجاز آن ۳۹.۸ میلیمتر می باشد و اگر این میزان کمتر بود حتماً باید فنرهای سوپاپ باید تعویض گردند.

اگر طول فنرهای سوپاپ کم شده باشد چه اتفاقی می افتد؟

 اگر طول فنر کم شده باشد باعث بازماندن سوپاپ ها می شود و باعث سوختن بشقابک سوپاپ خواهد شد.

 طول آزاد فنر داخلی و فنر کوچک به اندازه ۳۳.۵ میلی متر است و حداقل آن ۳۰ میلی متر می باشد و اگر کمتر از این بود این فنر نیز باید عوض شود.

قیمت سرسیلندر کامل موتورسیکلت

نکات مهم جا زدن فنر های سوپاپ:

نحوه ه صحیح قرارگیری فنرهای سوپاپ در سر سیلندر موتور سیکلت:

اگر فنر سوپاپ را اشتباه جا بزنیم چه اتفاقی می‌افتد؟

برای جا زدن فنر های بزرگ ابتدا باید ببینیم کدام قسمت فنر جمع تر می باشد و آن قسمت که جمع تر می باشد و یا فشرده تر است باید به سمت پایین قرار بگیرد و اگر آنها را برعکس جا بزنید باعث کج شدن ساق سوپاپ همچنین آسیب زدن به گیت یا گاید یا راهنمای سوپاپ می‌شود.

اما برای جا زدن فنر های کوچیک نیاز به پیدا کردن جهت آن نمی‌باشد و از هر طرفی می‌توان آن را قرار داد. چون فنر های کوچیک جهت خاصی ندارد.

اکنون که فنر ها را جا زدیم خود سوپاپها را هم جا می زنیم و در نهایت پولکی و یا نگهدارنده خارهای سوپاپ را روی فنرها سوار می کنیم.

حال با استفاده از آچار فنر سوپاپ فنر ها را فشرده میکنیم و خارهای سوپاپ را در جای خود جا می زنیم و در آخر آچار سوپاپ ها را باز میکنیم و در نهایت برای اینکه تست کنیم خارها در جای خود به درستی قرار گرفته‌اند می‌توانیم با استفاده از چکش پلاستیکی به روی سوپاپ‌ها ضربه بزنیم تا مطمئن شویم که خارهای آن ها به درستی در جای خود محکم شده اند.

توجه کنید که هنگام جا زدن سوپاپ ها بهتر است یک مقدار روغن به ساق سوپاپ بزنیم که تا زمانی که موتور روشن می‌شود، و روغن به آن قسمت می رسد ساییدگی بین گاید سوپاپ و سوپاپ ایجاد نشود.

این بود از نحوه بررسی کامل سرسیلندر و جا زدن سوپاپ ها و بررسی کامل خراب بودن قطعه های سرسیلندر در موتور سل امیدواریم از این مقاله بتوانید استفاده کاملی داشته باشید. در صورتی که فکر می کنید نکاتی لازم و ضروری را جا انداخته ایم می توانید در قسمت نظرات بیان کنید تا آن را به مقاله اضافه کنیم و دیگران هم بتوانند استفاده خوبی از تجربیات شما داشته باشند.

قیمت ها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.